Οι αποφάσεις της Επιτροπής Εκπαιδευτικής Υπηρεσίας (ΕΕΥ) επηρεάζουν άμεσα την επαγγελματική πορεία χιλιάδων εκπαιδευτικών. Ωστόσο, πολλές γίνονται αποδεκτές χωρίς να εξεταστεί αν είναι νομικά ορθές. Συχνά αυτό συμβαίνει επειδή δεν είναι σαφές ποιες αποφάσεις μπορούν να προσβληθούν και, όταν αυτό γίνει αντιληπτό, η προθεσμία έχει ήδη παρέλθει.
Ποιες αποφάσεις μπορούν να προσβληθούν;
Δεν προσβάλλεται κάθε ενέργεια ή κάθε επιστολή της ΕΕΥ. Το πρώτο ερώτημα είναι αν πρόκειται για εκτελεστή διοικητική πράξη, δηλαδή για πράξη που παράγει αυτοτελή έννομα αποτελέσματα και μπορεί να αποτελέσει αντικείμενο προσφυγής ενώπιον του Διοικητικού Δικαστηρίου δυνάμει του άρθρου 146 του Συντάγματος.
Στην πράξη, οι συνηθέστερες προσφυγές αφορούν:
- κατάταξη σε πίνακες και μοριοδότηση·
- υπολογισμό εκπαιδευτικής προϋπηρεσίας·
- αναγνώριση ή μη αναγνώριση προσόντων·
- διορισμούς και μη διορισμούς·
- προαγωγές·
- ορισμένες αποφάσεις τοποθέτησης, μετάθεσης ή απόσπασης, εφόσον έχουν εκτελεστό χαρακτήρα·
- πειθαρχικές αποφάσεις.
Αντίθετα, πράξεις που έχουν αποκλειστικά πληροφοριακό χαρακτήρα ή απλώς επιβεβαιώνουν προηγούμενη διοικητική πράξη συνήθως δεν είναι αυτοτελώς προσβλητές. Η διάκριση αυτή δεν είναι πάντοτε προφανής και απαιτεί προσεκτική νομική αξιολόγηση.
Η προθεσμία των 75 ημερών
Το άρθρο 146(3) του Συντάγματος προβλέπει αυστηρή προθεσμία εβδομήντα πέντε ημερών από τη δημοσίευση της πράξης ή από τότε που αυτή περιήλθε σε γνώση του ενδιαφερομένου, ανάλογα με τη φύση της.
Η παρέλευση της προθεσμίας σημαίνει ότι το Διοικητικό Δικαστήριο δεν εξετάζει πλέον τη νομιμότητα της πράξης.
Δύο παρανοήσεις εμφανίζονται συχνά στην πράξη.
Η πρώτη είναι ότι μια ένσταση, διαμαρτυρία ή αίτημα επανεξέτασης προς την ΕΕΥ αναστέλλει την προθεσμία. Κατά κανόνα, δεν συμβαίνει αυτό, εκτός αν ειδική νομοθετική διάταξη προβλέπει διαφορετικά.
Η δεύτερη είναι η αναμονή μέχρι να «ξεκαθαρίσει η κατάσταση». Στις περισσότερες περιπτώσεις, όταν η εικόνα έχει πλέον αποσαφηνιστεί, η προθεσμία έχει ήδη λήξει.
Τι εξετάζει πραγματικά το Διοικητικό Δικαστήριο;
Το Διοικητικό Δικαστήριο δεν αποφασίζει ποιος εκπαιδευτικός είναι καταλληλότερος ούτε αντικαθιστά την κρίση της ΕΕΥ με τη δική του.
Εξετάζει αν η Επιτροπή ενήργησε νόμιμα: αν εφάρμοσε σωστά τον νόμο, αν στηρίχθηκε στα πραγματικά περιστατικά που όφειλε να συνεκτιμήσει, αν αιτιολόγησε επαρκώς την απόφασή της και αν τήρησε τη νόμιμη διαδικασία.
Για τον λόγο αυτό, πολλές επιτυχημένες προσφυγές δεν βασίζονται στην αξιολογική κρίση της Επιτροπής αλλά σε πλημμέλειες της διοικητικής διαδικασίας.
Πού εντοπίζονται συχνότερα οι πλημμέλειες;
| Συνήθης πλημμέλεια | Παράδειγμα |
|---|---|
| Υπολογισμός μορίων | Εσφαλμένη αναγνώριση εκπαιδευτικής προϋπηρεσίας ή λανθασμένη εφαρμογή συντελεστών. |
| Προσόντα | Τίτλος σπουδών ή άλλο προσόν που δεν λήφθηκε υπόψη ή αξιολογήθηκε εσφαλμένα. |
| Αιτιολογία | Τυποποιημένη ή ανεπαρκής αιτιολογία που δεν εξηγεί γιατί απορρίφθηκε ένα αίτημα. |
| Δέουσα έρευνα | Παράλειψη συλλογής ή αξιολόγησης ουσιωδών στοιχείων πριν από τη λήψη της απόφασης. |
| Διαδικασία | Ουσιώδης παρέκκλιση από τη διαδικασία που επιβάλλει ο νόμος ή οι εφαρμοστέοι κανονισμοί. |
Οι πλημμέλειες αυτές σπάνια προκύπτουν από την ανακοίνωση της απόφασης. Συνήθως αποκαλύπτονται μόνο μετά από εξέταση του διοικητικού φακέλου, ο οποίος περιλαμβάνει τα πρακτικά, τις υπηρεσιακές εκθέσεις, τους πίνακες μοριοδότησης και τα υπόλοιπα έγγραφα που έλαβε υπόψη της η Επιτροπή.
Η έγκαιρη πρόσβαση στον διοικητικό φάκελο είναι συχνά το σημαντικότερο βήμα για την αξιολόγηση μιας πιθανής προσφυγής.
Τι είναι χρήσιμο να διατηρήσετε;
Μην περιορίζεστε στην τελική απόφαση. Διατηρήστε επίσης:
- την αίτηση που υποβάλατε·
- όλα τα πιστοποιητικά και τους τίτλους σπουδών·
- τις βεβαιώσεις εκπαιδευτικής προϋπηρεσίας·
- κάθε σχετική αλληλογραφία με την ΕΕΥ·
- τις ανακοινώσεις και τα κριτήρια που ίσχυαν κατά τον χρόνο υποβολής της αίτησής σας.
Σε αρκετές υποθέσεις, το κρίσιμο στοιχείο μπορεί να είναι ένα έγγραφο που ο ενδιαφερόμενος θεώρησε αρχικά δευτερεύον.
Συμπέρασμα
Το κρίσιμο ερώτημα δεν είναι αν μια απόφαση φαίνεται άδικη με την πρώτη ματιά. Είναι αν παρουσιάζει νομική πλημμέλεια που μπορεί να οδηγήσει στην ακύρωσή της.
Η απάντηση βρίσκεται συνήθως στον διοικητικό φάκελο και όχι στην ανακοίνωση της απόφασης. Γι’ αυτό, η έγκαιρη νομική αξιολόγηση μέσα στην προθεσμία των εβδομήντα πέντε ημερών είναι συχνά καθοριστική.
Χρειάζεστε νομική αξιολόγηση;
Κάθε υπόθεση εξαρτάται από τα ιδιαίτερα πραγματικά περιστατικά της και από τα έγγραφα που τη συνοδεύουν. Για αρχική αξιολόγηση της δικής σας περίπτωσης, μπορείτε να επικοινωνήσετε με το Γραφείο στο info@topouzislegal.com.
Το παρόν άρθρο παρέχει γενική ενημέρωση και δεν αποτελεί νομική συμβουλή για συγκεκριμένη υπόθεση.