Όταν υπάρχει κίνδυνος να μετακινηθούν χρήματα ή άλλα περιουσιακά στοιχεία, η επιτυχία μιας υπόθεσης συχνά κρίνεται πριν ακόμη φτάσει στην ακρόαση. Οι πρώτες ημέρες είναι συνήθως οι σημαντικότερες, καθώς οι ενέργειες που γίνονται σε αυτό το στάδιο μπορεί να καθορίσουν αν μια μελλοντική δικαστική απόφαση θα έχει πραγματική αξία.

Τα βασικά εργαλεία

Το παρεμπίπτον διάταγμα τύπου Mareva αποσκοπεί στη διατήρηση της περιουσίας του εναγομένου μέχρι την έκδοση τελικής απόφασης. Δεν δημιουργεί εμπράγματο δικαίωμα υπέρ του αιτητή ούτε του παρέχει προτεραιότητα έναντι άλλων πιστωτών. Σκοπός του είναι να αποτρέψει την αποξένωση ή απόκρυψη περιουσιακών στοιχείων όσο εκκρεμεί η διαφορά.

Το διάταγμα Norwich Pharmacal εξυπηρετεί διαφορετικό σκοπό. Όταν το πρόβλημα δεν είναι ακόμη η διατήρηση της περιουσίας αλλά ο εντοπισμός της, το Δικαστήριο μπορεί να διατάξει τρίτους που έχουν εμπλακεί, έστω και αθώα, στα επίδικα γεγονότα να αποκαλύψουν πληροφορίες ή έγγραφα. Τέτοιοι τρίτοι μπορεί να είναι τράπεζες, εταιρείες παροχής υπηρεσιών, μητρώα ή άλλα πρόσωπα που διαθέτουν κρίσιμες πληροφορίες.

Η θεραπεία τύπου Chabra μπορεί, υπό προϋποθέσεις, να επεκτείνει την προστασία και σε περιουσιακά στοιχεία που κατέχονται ή ελέγχονται από τρίτο πρόσωπο προς όφελος του εναγομένου.

Στην πράξη, τα μέτρα αυτά δεν λειτουργούν ανταγωνιστικά αλλά συμπληρωματικά. Συχνά προηγείται ο εντοπισμός των περιουσιακών στοιχείων και ακολουθεί η λήψη μέτρων για τη διατήρησή τους.

Τι εξετάζει το Δικαστήριο

Η έκδοση προσωρινών διαταγμάτων στην Κύπρο διέπεται κυρίως από το άρθρο 32 του περί Δικαστηρίων Νόμου. Ο αιτητής πρέπει να αποδείξει ότι εγείρεται σοβαρό ζήτημα προς εκδίκαση, ότι υπάρχει ορατή πιθανότητα να δικαιούται θεραπείας και ότι, χωρίς την έκδοση του διατάγματος, θα είναι δύσκολο ή αδύνατο να απονεμηθεί πλήρης δικαιοσύνη σε μεταγενέστερο στάδιο.

Δεν αρκεί η γενική υποψία ότι ο εναγόμενος μπορεί να μετακινήσει περιουσιακά στοιχεία. Το Δικαστήριο αναμένει συγκεκριμένα πραγματικά περιστατικά που να δικαιολογούν τον σχετικό κίνδυνο.

Ιδιαίτερη σημασία έχει επίσης το καθήκον πλήρους και ειλικρινούς αποκάλυψης. Όταν η αίτηση υποβάλλεται μονομερώς, ο αιτητής οφείλει να παρουσιάσει όχι μόνο τα στοιχεία που ενισχύουν τη θέση του αλλά και εκείνα που ενδέχεται να λειτουργούν υπέρ του αντιδίκου. Η παράλειψη ουσιωδών γεγονότων μπορεί από μόνη της να οδηγήσει στην ακύρωση ενός διατάγματος που διαφορετικά θα ήταν ορθά εκδοθέν.

Παράλληλα, ο αιτητής παρέχει συνήθως δέσμευση αποζημίωσης υπέρ του καθού η αίτηση, σε περίπτωση που αποδειχθεί εκ των υστέρων ότι το διάταγμα δεν έπρεπε να είχε εκδοθεί.

Το νέο δικονομικό πλαίσιο

Από την 1η Σεπτεμβρίου 2023 εφαρμόζονται οι νέοι Κανονισμοί Πολιτικής Δικονομίας. Οι νέοι Κανονισμοί εισήγαγαν ένα διαφορετικό μοντέλο ενεργού διαχείρισης των υποθέσεων, μεγαλύτερη έμφαση στην αναλογικότητα και αυστηρότερη τήρηση των διαδικαστικών προθεσμιών. Οι αλλαγές αυτές επηρεάζουν άμεσα τον τρόπο με τον οποίο σχεδιάζονται και προωθούνται οι αιτήσεις για προσωρινά μέτρα.

Υποθέσεις με διεθνή στοιχεία

Όταν τα περιουσιακά στοιχεία βρίσκονται σε περισσότερες από μία χώρες, η στρατηγική δεν περιορίζεται στην έκδοση διατάγματος από κυπριακό δικαστήριο. Από την αρχή πρέπει να εξετάζεται σε ποιες δικαιοδοσίες θα χρειαστεί να αναγνωριστεί ή να εκτελεστεί η απόφαση και ποιες διαδικασίες θα απαιτηθούν για την αποτελεσματική προστασία των δικαιωμάτων του ενάγοντος.

Μια ευνοϊκή απόφαση αποκτά πραγματική αξία μόνο εφόσον μπορεί να εκτελεστεί εκεί όπου βρίσκεται η περιουσία.

Γιατί ο χρόνος είναι καθοριστικός

Η αποτελεσματικότητα των μέτρων εντοπισμού και διατήρησης περιουσιακών στοιχείων εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από τον χρόνο. Όσο νωρίτερα κινηθεί ο αιτητής, τόσο μεγαλύτερες είναι οι πιθανότητες να εντοπιστεί η περιουσία πριν μετακινηθεί ή αποκρυφθεί.

Αυτό δεν σημαίνει βιαστικές ή ελλιπώς προετοιμασμένες αιτήσεις. Σημαίνει ότι η συλλογή των αποδεικτικών στοιχείων, η προετοιμασία της ένορκης δήλωσης και η χαρτογράφηση των εμπλεκομένων πρέπει να γίνονται γρήγορα, διακριτικά και με σαφή στρατηγική ήδη από τα πρώτα στάδια της υπόθεσης.

Χρειάζεστε νομική αξιολόγηση;

Κάθε υπόθεση εξαρτάται από τα ιδιαίτερα πραγματικά περιστατικά της και από τα έγγραφα που τη συνοδεύουν. Για αρχική αξιολόγηση της δικής σας περίπτωσης, μπορείτε να επικοινωνήσετε με το Γραφείο στο info@topouzislegal.com.

Το παρόν άρθρο παρέχει γενική ενημέρωση και δεν αποτελεί νομική συμβουλή για συγκεκριμένη υπόθεση.